Bronnen van Macht

Hoe mensen beslissingen nemen

Gary Klein | 1997

Iedereen die naar het televisienieuws kijkt, heeft beelden gezien van brandweerlieden die mensen uit brandende gebouwen redden en paramedici die slachtoffers van bomaanslagen behandelen. Hoe nemen deze mensen de beslissingen die levens redden? De meeste onderzoeken naar besluitvorming op basis van kunstmatige taken in laboratoria zien mensen als bevooroordeeld en ongeschoold.

Gary Klein is een van de ontwikkelaars van de naturalistische benadering van besluitvorming, die mensen ziet als inherent vaardig en ervaren. Het documenteert menselijke krachten en capaciteiten die tot nu toe werden gebagatelliseerd of genegeerd. Lees verder →

Onze Gemeenschappelijke Toekomst (Brundlandt)

Wereldcommissie voor Milieu en Ontwikkeling (WCED), Verenigde Naties | april 1987

De eerste expliciete gemeenschappelijke verwijzing naar duurzame ontwikkeling stond in dit rapport. In 1987 was de behoefte aan samenwerking op dit gebied groot. Het rapport handelt over het handelingsperspectief inzake de voorliggende risico’s van publieke waarden.

Voorzitter Gro Harlem Brundlandt (WCED, 1987) in haar voorwoord: “Na anderhalf decennium van stilstand of zelfs verslechtering van de wereldwijde samenwerking, geloof ik dat de tijd is gekomen voor hogere verwachtingen, voor gemeenschappelijke doelen die samen worden nagestreefd, en voor een grotere politieke wil om onze gemeenschappelijke toekomst aan te pakken.” Lees verder →

Over frauduleus financieel rapporteren

Rapport van de National Commission

Committee of Sponsoring Organizations (COSO) | 1987

Dit rapport door Committee of Sponsoring Organizations (COSO) van de Treadway Commission, was het resultaat van een initiatief in 1985 om vanuit de privésector  de oorzakelijke factoren te onderzoeken die leidden tot frauduleuze financiële rapportering na een aantal boekhoudschandalen in de jaren 70 en midden jaren 80. Dit rapport werd gepubliceerd in 1987. De Commissie had drie belangrijke doelstellingen met dit onderzoek:[citaat]

Drie relevante factoren

Hoewel precieze kwantificering onmogelijk bleek, concludeerde de Commissie dat drie andere factoren relevant zijn: [citaat] 

In het verlengde en op basis van de gerichte aanbevelingen van dit rapport en om te voldoen aan haar missie om de financiële verslaglegging te verbeteren, heeft COSO een aantal richtlijnen opgesteld voor het beheer van een systeem van interne controles over de financiële verslaglegging. 

In 1992 werd Internal Control – Integrated Framework gepubliceerd en in 2004 volgde Enterprise Risk Management – Integrated Framework. Diverse aanpassingen volgden. 

Relevante koepelorganisaties inzake bestempelden dit  raamwerk als een acceptabele en bruikbare benadering van Enterprise Risk Management (ERM). De commissie ontwikkelde daarbij ook aanbevelingen voor openbare bedrijven en hun onafhankelijke accountants, en regelgevende instanties, en onderwijsinstellingen.

Het COSO raamwerk helpt organisaties bij het ontwerpen en implementeren van interne controles, verbreedt de toepassing van interne controles bij het aanpakken van operationele en rapportagedoelstellingen en verduidelijkt de vereisten voor het bepalen van effectieve interne controle. Het raamwerk biedt een toegepaste risicomanagementbenadering voor interne controles.

Het COSO-raamwerk is van toepassing op externe financiële verslaglegging en interne controleactiviteiten. Zij richt zich daarbij op de onderlinge relaties tussen belanghebbenden en processen en op het opstellen van een risicobeoordeling die begint met bedrijfsdoelstellingen en vervolgens plannen implementeert op basis van risicobereidheid.

Dit geïntegreerde raamwerk richtte zich aanvankelijk op een effectief intern controlesysteem van vijf geïntegreerde componenten die samenwerken om de missie, strategieën en gerelateerde bedrijfsdoelstellingen van een organisatie te ondersteunen

1. Controleomgeving

De controleomgeving zet de toon van een organisatie en beïnvloedt het controlebewustzijn van de mensen. Het is de basis voor alle andere componenten van interne controle en zorgt voor discipline en structuur.

Factoren in de controleomgeving zijn onder andere de integriteit, ethische waarden en competentie van de mensen van de entiteit; de filosofie en de manier van werken van het management; de manier waarop het management autoriteit en verantwoordelijkheid toewijst en zijn mensen organiseert en ontwikkelt; en de aandacht en richting die de raad van bestuur geeft.

2. Risicobeoordeling

Risicobeoordeling is de identificatie en analyse van relevante risico’s voor het bereiken van de doelstellingen en vormt de basis voor het bepalen hoe de risico’s moeten worden beheerd. Omdat de economische, industriële, regelgevende en operationele omstandigheden zullen blijven veranderen, zijn er mechanismen nodig om de speciale risico’s die gepaard gaan met verandering te identificeren en aan te pakken.

3. Controleactiviteiten

Controleactiviteiten zijn de beleidslijnen en procedures die ervoor zorgen dat de richtlijnen van het management worden uitgevoerd. Ze helpen ervoor te zorgen dat de nodige acties worden ondernomen om risico’s voor het bereiken van de doelstellingen van de entiteit aan te pakken.

Controleactiviteiten komen voor in de hele organisatie, op alle niveaus en in alle functies. Ze omvatten een scala aan activiteiten zoals goedkeuringen, autorisaties, verificaties, aansluitingen, beoordelingen van operationele prestaties, beveiliging van activa en scheiding van taken.

4. Informatie en communicatie

Relevante informatie moet worden geïdentificeerd, vastgelegd en gecommuniceerd in een vorm en binnen een tijdsbestek die mensen in staat stellen hun verantwoordelijkheden uit te voeren. Informatiesystemen produceren rapporten met operationele, financiële en compliancegerelateerde informatie die het mogelijk maken om het bedrijf te leiden en te controleren. Ze hebben niet alleen betrekking op intern gegenereerde gegevens, maar ook op informatie over externe gebeurtenissen, activiteiten en omstandigheden die nodig zijn voor geïnformeerde zakelijke besluitvorming en externe verslaggeving.

Effectieve communicatie moet ook in bredere zin plaatsvinden, naar beneden, over en boven in de organisatie. Al het personeel moet een duidelijke boodschap krijgen van het topmanagement dat controleverantwoordelijkheden serieus moeten worden genomen. Ze moeten hun eigen rol in het interne controlesysteem begrijpen, evenals hoe individuele activiteiten verband houden met het werk van anderen. Ze moeten een middel hebben om belangrijke informatie stroomopwaarts te communiceren.

Er moet ook effectieve communicatie zijn met externe partijen, zoals klanten, leveranciers, regelgevers en aandeelhouders.

5. Monitoring

Interne controlesystemen moeten worden gecontroleerd – een proces dat de kwaliteit van de prestaties van het systeem in de loop van de tijd beoordeelt. Dit gebeurt door voortdurende controleactiviteiten, afzonderlijke evaluaties of een combinatie van beide.

Voortdurende controle vindt plaats tijdens de activiteiten. Het omvat regelmatige management- en toezichtactiviteiten en andere acties die het personeel onderneemt bij het uitvoeren van hun taken. De reikwijdte en frequentie van afzonderlijke evaluaties zal voornamelijk afhangen van een beoordeling van de risico’s en de effectiviteit van de lopende monitoringprocedures.

Ten slotte

Volgens COSO is de ‘Raad van bestuur’ het startpunt voor al het risicotoezicht. Zij is uiteindelijk verantwoordelijk voor het beoordelen van risicotolerantieniveaus en het creëren van een cultuur die gericht is op het minimaliseren van risico’s in de dagelijkse activiteiten.

Bibliografie

National Commission on Fraudulent Financial Reporting (1987). Report of the National Commission on Fraudulent Financial Reporting. Committee of Sponsoring Organizations van de Treadway Commission (COSO).

Selectie en Nederlandse vertaling: Jack Kruf.

Grenzen aan de groei

Over het dilemma van de mensheid

Donella Meadows, Dennis Meadows, Jørgen Randers en William Behrens III | 1972

In maart 1972 schokte een rapport van een groep jonge wetenschappers aan het Massachusetts Institute of Technology (MIT), in opdracht van Aurelio Peccei, oprichter van de Club van Rome, de wereld. Het rapport blinkt uit in systeemdenken en modellering en is daardoor actueler dan ooit. Het handelt over publieke waarden en hun risico’s.

Nog steeds wordt “The Limits to Growth” beschouwd als een van de belangrijkste en meest controversiële milieuboeken aller tijden en blijft het gesprekken over duurzaamheid en ons voortbestaan op deze eindige planeet beïnvloeden. Hieronder volgt het verhaal achter deze baanbrekende publicatie.

Lees verder →

Environmental Protection Agency (EPA)

Dit moment in de tijd is gekozen omdat overheid expliciet handelt bij het managen van publieke waarden, zijnde de bescherming van natuurlijke rijkdommen. Het is een voorbeeld  hoe met de analyse van risico’s, zijnde de verdere aftakeling van ecosystemen, effectief maatregelen kunnen worden genomen.

Deze organisatie werd opgericht als een onafhankelijk uitvoerend agentschap van de federale overheid van de Verenigde Staten, belast met milieubeschermingszaken. Vanaf eind jaren 1950 tot in de jaren 1960 reageerde het Amerikaanse Congres op de toenemende bezorgdheid van het publiek over de invloed die menselijke activiteiten op het milieu zouden kunnen hebben.

Lees verder →

De watersnoodramp van 1953

Jack Kruf | januari 2024

Mijn verhaal begint in de nacht van 31 januari op 1 februari 1953. Nog net niet geboren maar op basis van de verhalen van mijn vader, één van de redders in het eerste uur, en van zijn vrienden, heb ik alles tot in detail kunnen reconstrueren. Het overkwam ons, maar toch ook weer niet helemaal. Er werd en wordt niet gewezen. Wel is er een collectief trauma voor mijn dorp Halsteren. Het zaadje ‘publiek risicomanagement’ is deze nacht in mij geplant.

Auvergnepolder, Halsteren, 1 februari 1953. Ad Kruf met zijn ANWB motor met zijspan.

De ochtend van 1 februari was grijs, de storm was gaan ‘liggen’ tot windkracht 8/9, lage gevoelstemperatuur, waterig zonnetje, jagende wolken. Mijn vader stond nu op het land van zijn voorvaderen. Zij hadden hier gewoond en geleefd, in deze polder, de Auvergnepolder in Halsteren.

Het water was die nacht 5 meter hoog over de polder gestroomd en had huizen en levens van mens en dier genomen. Nu staat hij hier op deze ochtend voor een eindeloze zee, met zijn ANWB BSA-motor met zijspan. Het geel van het zijspan is de enige kleur in dit troosteloze landschap. En met een sloep om opnieuw uit te varen op zoek naar overlevenden. In de nacht is hij met anderen druk geweest om te doen wat mogelijk was. Toen hij werd geroepen in de nacht, scheen de maan, en de weerkaatsing op het zeewater zo dicht bij het dorp gaf een haast onwerkelijke schittering. Vanuit zijn slaapkamer zag hij aan de reflectie op de jagende wolken, dat er iets goed mis was.

Lees verder →

Flying start PRIMO Vlaanderen

PRIMO Vlaanderen (2009) is preparing for a promotional campaign right after the summer period. We recently had a first presentation of PRIMO Vlaanderen during an AXA-hosted seminar on adequate prevention policy in our local administrations, compared to what already exists in several companies.

From left to right: Tom Wustenberghs, Ronny Frederickx, Luc Verhulst en Karl Vanderplaetse.

Although it doesn’t seem obvious to imply that political decision makers should think about preventive risk management (often referred to as a waste of time), this aspect might be valuable for developing the association in Flanders as a key information network on risk management.

The new association wants to highlight the importance of preventive risk management over existing crisis planning. Such a policy can only help improve the organisation’s quality (quality management) and reduce costs by diminishing risks.

Lees verder →