Deskundigheid onder druk

Risico’s voor de gemeentelijke praktijk

Adriaan de Jonge (WRR) | oktober 2024

Wat voor (nieuwe) soorten deskundigheid hebben gemeenten nodig om de maatschappelijke opgaven van nu en de toekomst het hoofd te bieden? Waar treden er mogelijke tekorten aan deskundigheid op? Wat zijn de oorzaken daarvan? En hoe zouden gemeenten hun deskundigheid beter kunnen organiseren? Deze vragen staan centraal in dit Working Paper (nr. 63) van Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid.

Managementsamenvatting [citaat]

Dit working paper is geschreven in het kader van het bredere onderzoeks- en adviestraject ‘De deskundige overheid’ van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbleid en richt zich op de (organisatie van) deskundigheid bij gemeenten. Een belangrijke aanleiding hiervoor is het feit dat het gemeentelijke takenpakket de afgelopen jaren flink is uitgebreid. Decentralisaties en nieuwe maatschappelijke opgaven (denk bijvoorbeeld aan de jeugdzorg of de warmte- en energietransitie) stellen nieuwe eisen aan de deskundigheid van gemeenten.

Lees verder

Bestuurlijk Balanceren met risico’s en verantwoordelijkheden

Handreiking als onderdeel toolbox proportionele bestuurlijke omgang

Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties | januari 2015

Deze handreiking vat alle inzichten en aanbevelingen samen die programma Risico’s en verantwoordelijkheden verzameld en ontwikkeld heeft voor toepassing bij bestuurlijke dilemma’s rond risico’s en incidenten.

Verantwoord omgaan met risico’s door bestuurders

Er komen steeds meer maatregelen om de samenleving te beschermen tegen risico’s. Denk aan de Mexicaanse griep of de veiligheid in tunnels. Door deze bezorgdheid over de veiligheid kan de overheid ‘overreageren’ en dure maatregelen nemen die nauwelijks meer veiligheid geven. De Rijksoverheid heeft een handreiking ontwikkeld voor hoe bestuurders kunnen omgaan met risico’s.

Lees verder

Common Assessment Framework (CAF)

Europese Unie | 2000

Het Common Assessment Framework (CAF) is een instrument voor totaal kwaliteitsmanagement geïnspireerd op het Excellence Model van de European Foundation for Quality Management (EFQM) en het model van de Duitse Universiteit voor Bestuurswetenschappen in Speyer.

Het is gebaseerd op de vooronderstelling dat uitstekende resultaten in organisatieprestaties, burgers/klanten, mensen en maatschappij worden bereikt door leiderschap dat strategie en planning, mensen, partnerschappen, middelen en processen aanstuurt. Het bekijkt de organisatie tegelijkertijd vanuit verschillende invalshoeken, waarbij een holistische benadering van de analyse van organisatieprestaties wordt gehanteerd.

Lees verder

Van Beleidsbegroting Tot Beleidsverantwoording (VBTB)

Tweede Kamer der Staten-Generaal | juni 1999

De Tweede Kamer der Staten-Generaal komt met een regeringsnota om het proces van begroten en verantwoorden drastisch te verbeteren. Het is één van de resultaten van Operatie Comptabel Bestel (start 1986) dat zijn basis weer vond in de constatering dat het financieel beheer van de Rijksoverheid niet op orde was in de voorafgaande decennia.

Tweede Kamer der Staten-Generaal (1999, p.4-7): “De tijd is rijp om de begrotingsstukken in een nieuw jasje te steken. Deze jas moet eigentijdser zijn en de gebruikers ervan beter in staat stellen hun functies uit te oefenen. De begrotingen en de verantwoordingen moeten meer toegankelijk worden, beter hanteerbaar en prettiger leesbaar.

Lees verder

Flying start PRIMO Vlaanderen

PRIMO Vlaanderen (2009) is preparing for a promotional campaign right after the summer period. We recently had a first presentation of PRIMO Vlaanderen during an AXA-hosted seminar on adequate prevention policy in our local administrations, compared to what already exists in several companies.

From left to right: Tom Wustenberghs, Ronny Frederickx, Luc Verhulst en Karl Vanderplaetse.

Although it doesn’t seem obvious to imply that political decision makers should think about preventive risk management (often referred to as a waste of time), this aspect might be valuable for developing the association in Flanders as a key information network on risk management.

The new association wants to highlight the importance of preventive risk management over existing crisis planning. Such a policy can only help improve the organisation’s quality (quality management) and reduce costs by diminishing risks.

Lees verder

Samenwerking PRIMO Europe en UDITE 2013-2014

Brussel, oktober 2012

UDITE en PRIMO hebben een partnerschap voor 2013 en 2014 ondertekend. Het is duidelijk dat samenwerking op het gebied van bestuurskwesties noodzakelijk is om het Europese netwerk van gemeentesecretarissen van praktische oplossingen te voorzien. Kennisuitwisseling en dialoog zijn cruciaal.

Jack Kruf (links) en Eulalio Ávila Cano

In Brussel zijn bijeen Union des Dirigeants Territoriaux de l’Europe (UDITE zijnde de Europese vereniging van gemeentesecretarissen), vertegenwoordigd door haar president Eulalio Ávila Cano en tevens voorzitter van COSITAL (Consejo General de Colegios Oficiales de Secretarios, Interventores y Tesoreros de Administración Local, de Spaanse vereniging van gemeentesecretarissen controllers en financieel managers), en Public Risk Management Organisation (PRIMO) Europe, vertegenwoordigd door John O’Dea (secretary general PRIMO Europe en president PRIMO Malta) en Jack Kruf (president PRIMO Europe).

De samenwerking krijgt een hernieuwde focus: de versterking van bestuurskracht van het lokaal bestuur (enhanced public governance) in het algemeen en publiek-private samenwerking in het bijzonder.

Lees verder

Het interface wetenschap – overheid

Jeannette Beck, Lia van den Broek en Olav-Jan van Gerwen | 2013, Planbureau voor de Leefomgeving

Het interface tussen wetenschap en overheid is relevant, tegelijkertijd zeer uitdagend. Dit blijkt uit het rapport Kennismaken met decentrale overheden.

Het rapport duidt enerzijds dat politici en bestuurders onvoldoende gebruik maken van de wetenschappelijke kennis bij het proces van beleidsvorming en anderzijds dat wetenschappers waardevolle bevindingen niet of nauwelijks zien toegepast in de dagelijkse praktijk van het openbaar bestuur.

Veel kennis bereikt dus niet de college- en managementtafels van decentrale overheden. Eigenlijk is dat nogal wat. Besturen wij onze gemeenten, provincies en waterschappen suboptimaal?

Lees verder