Resultaten van een Policy Hackathon naar knikpunten en mijlpalen bij adaptatie aan extreme zeespiegelstijging in Nederland
Marjolijn Haasnoot, Laurens Bouwer en Jaap Kwadijk | maart 2017, Deltares
“Waarom nadenken over extreme en versnelde zeespiegelstijging? In de hackathon die Deltares op 8 november 2016 organiseerde, is nagedacht over de gevolgen van extreme zeespiegelstijging voor Nederland, en mogelijke maatregelen om de gevolgen hiervan te beperken. De aanleiding is internationaal onderzoek dat aangeeft dat de wereldwijde zeespiegelstijging kan gaan versnellen. Dit is gebaseerd op recente kennis over de stabiliteit van ijskappen zoals Groenland en Antarctica.
De zeespiegel zou in het jaar 2100, maar vooral ook daarna, veel hoger kunnen zijn dan tot nu toe werd aangenomen in projecties van IPCC AR5, en van het KNMI en de Deltacommissie. Een van deze studies (De Conto et al. 2016) geeft mogelijke zeespiegelstanden van 2 meter in 2100, en uiteindelijk meer dan 20 meter in 2500. In 2018 zal het IPCC een nieuw rapport publiceren over ijskappen en zeespiegels, waarin deze nieuwe kennis centraal staat.
Dit document beschrijft de resultaten van een eendaagse werksessie en niet een langdurig en compleet onderzoek naar de effecten van versnelde en extreme zeespiegelstijging. De resultaten moeten daarom worden gezien als een eerste indicatie van wat er kan gebeuren.
De vraag is hoe de delta zich gaat ontwikkelen bij dergelijke zeespiegelstijgingen en of er maatregelen te bedenken zijn waarmee we hier kunnen blijven leven. De vervolgvraag is of de maatregelen die in Nederland worden gepland voldoende robuust dan wel adaptief zijn en dus nuttige voorlopers zijn die rekening houden met deze meer extreme scenario’s.
De scenario’s voor het Deltaprogramma gaan uit van 85 cm (KNMI’14). Tot dusver is voor nationale waterplannen maximaal 1.3 meter meegenomen. Enkele studies hebben gekeken naar effecten en maatregelen van een meer extreme zeespiegelstijging (5 tot 6 meter), maar zij gaan echter uit van een veel langere periode waarop deze stijging plaatsvindt. Effecten en maatregelen voor zeespiegelstijging tot 20 meter zijn nog niet eerder onderzocht, niet in Nederland en waarschijnlijk ook niet daarbuiten.
Tijdig anticiperen op deze snellere zeespiegelstijging is van belang. De maatregelen zijn omvangrijk en hebben grote gevolgen voor de huidige inrichting van Nederland. Er is veel tijd nodig dergelijke grootschalige maatregelen te plannen en uit te voeren. Om tijdig te anticiperen zijn waarnemingen nodig om de risico’s tijdig in beeld te hebben. Daarnaast moet uitvoering van maatregelen snel genoeg gebeuren om de Nederlandse delta te beschermen.
Waaraan het ontbreekt, is kennis over de gevolgen van versnelde zeespiegelstijging en mogelijke maatregelen. Die kennis is nodig voor het vertrouwen in Nederland als aantrekkelijke leefomgeving en vestigingslocatie. Onderbouwing van mogelijke gevolgen en maatregelen geeft vertrouwen dat Nederland goed beschermd blijft bij extreme zeespiegelstijging.”
Download Policy Hackathon.
Bibliografie
De Conto, R., and Pollard, D. (2016) Contribution of Antarctica to past and future sea-level rise. Nature, 531, 591-597. 2 https://www.ipcc.ch/report/srocc/
PRIMO Res Publica 