Risico’s en redelijkheid

Naar een nieuw beoordelingskader voor risico’s in Nederland

Ira Helsloot, Roel Pieterman en Jaap Hanekamp | 2011

Dit essay is onderdeel (pagina 69 tot en met 83) van de bundel Burgers, bestuur en veiligheid van de Raad voor het Openbaar Bestuur. In deze essaybundel wordt ingegaan op de rol van burgers en de verwachtingen die zij hebben van de overheid op veiligheidsgebied. Contouren worden geschetst van de organisatie van veiligheid in de buurt, de rol van de burgemeester en wordt ingegaan op het fenomeen risico’s, hier aan de orde.

“Ooit was het leven eenvoudig, althans in de zin dat ongevallen een daad van God waren die slachtoffers waarschijnlijk vooral aan zichzelf te danken hadden. De overheid had hier zowel vooraf als achteraf geen verantwoordelijkheid voor te dragen. Lees verder “Risico’s en redelijkheid”

Venlo maakt ‘foto’ van weerstandsvermogen en risicomanagement

Integraal manager op zijn resultaten aanspreken

Chantal Wijnands en Frank Maas | oktober 2006

Weerstandsvermogen en risicomanagement staan meer dan ooit in de belangstelling. Dit is onder meer het gevolg van toenemende druk uit de omgeving, die nog wordt versterkt door berichten in de media over bouwfraudes, boekhoudschandalen en parlementaire enquêtes. Bovendien is inzicht in het weerstandsvermogen en risicomanagement essentieel voor een financieel-economisch gezonde organisatie.

Wapen gemeente Venlo

Het ontbreken van dit inzicht of het niet op de juiste wijze inbedden van de processen kan een nadelige invloed hebben op de continuiteit van de bedrijfsvoering. Tevens is het instrument een hulpmiddel voor de realisatie van de door de raad vastgestelde programma’s en beleidsdoelen.

De gemeente Venlo heeft in de financiële verordening opgenomen dat eens per raadsperiode (bijstelling van) een nota weerstandsvermogen en risicomanagement wordt samengesteld. Een beleidsnota is binnen de gemeente Venlo nog niet vastgesteld. Lees verder “Venlo maakt ‘foto’ van weerstandsvermogen en risicomanagement”

Wat hebben wij geleerd van het verleden?

Is ons bestuurlijk risicomanagement voor de toekomst afdoende?

Harrie Scholtens | januari 2019

Redactie: “Harrie Scholtens levert een overdenking in de vorm van een compact essay, dat mede is gebaseerd op en geïnspireerd door het recente boek Tegen de Terreur van Beatrice de Graaf (2018) en deel I, Voorspel van het standaardwerk Koninkrijk der Nederlanden in de Tweede Wereldoorlog van Loe de Jong (1969), alsmede het artikel We leven in een wereld die vergelijkbaar is met die van 1914 van Sophie De Schaepdrijver (2018).

Een overdenking aan het begin van 2019 door de winnaar van de PRIMO Risk Management Award 2018 en directeur van de European Public Sector Award 2017. Harrie adresseert de diepere lagen van gevoelens en gedachten van velen en legt de verbinding met publiek risicomanagement. Ook het Global Risks Report van het World Economic Forum maakt gewag van grote sociale spanningen, die leiden tot publieke risico’s.”

Mr. H. Scholtens.

“Wij leven in een tijd waarin wij op allerlei wijze kennis kunnen nemen van meningen en uitspraken van sommige “grote” leiders van dit moment. Zij lijken elkaar overigens over en weer te willen overtreffen in de scherpte van hun bewoordingen met betrekking tot de huidige situatie in de wereld. Zij verkondigen “duidelijke” taal over allerlei triviale onderwerpen die spelen in de hedendaagse maatschappij. Daar is op zich natuurlijk niets mis mee, maar één en ander heeft ook een schaduwkant. Lees verder “Wat hebben wij geleerd van het verleden?”

Risks facing public organisations

Now and in the future

Philip Auzimour en Allan Vendelbo | november 2005

Overstromingen, schoolbranden, werkloosheid, stedelijke ontwikkeling en IT-veiligheid zijn enkele van de grote en ingewikkelde risicovraagstukken voor publieke organisaties. Deze kwesties zijn essentieel voor elke publieke CEO die te maken heeft met risico’s die niet alleen de organisatie zelf aangaan, maar vaak ook de hele gemeenschap. Maar wat is de beste manier om deze belangrijke risico’s aan te pakken? 

Allan Vendelbo, President UDITE

Moet publiek risicomanagement erop gericht zijn om risico’s te allen tijde te minimaliseren? Of weerhoudt deze aanpak publieke organisaties ervan om te innoveren? Hoewel krappe budgetten in de publieke sector vaak een grens stellen aan een proactieve aanpak, kan het feit dat risico’s vele facetten en ook positieve aspecten hebben, niet worden genegeerd. Lees verder “Risks facing public organisations”

Leiderschap in risicomanagement

Marie-Gemma Dequae (ed.) with HBR Analytics Services for FERMA, Zurich and PRIMO | 2013

De C-Suite speelt een grotere rol in het leiden van de risicomanagementinspanningen bij grote, voornamelijk Europese bedrijven, wat de hogere prioriteit onderstreept die risico’s hebben gekregen in de nasleep van enkele jaren van financiële en economische onrust. Tegelijkertijd benadrukken bedrijven de noodzaak van een sterke betrokkenheid van de raad van bestuur om de besluitvorming over strategische en ondernemingsbrede risico’s te vergemakkelijken en om de acceptatie van een cultuur van risicomanagement verder in de organisatie aan te moedigen. 

Bedrijven worstelen echter met het creëren van een bredere rol voor de risicofunctie als deelnemer aan strategische planning en transformatie-initiatieven. En Europese executives uiten hun bezorgdheid over de robuustheid van hun risicomanagementprocessen en communicatiekanalen. 

Lees verder “Leiderschap in risicomanagement”

Definities: publieke waarde én publiek risico

Vanuit de vele ontmoetingen met publieke leiders en gemeentesecretarissen in de laatste vijftien jaar is er een (groeiende) persoonlijke overtuiging dat de interpretaties en definities van de termen ‘publieke waarde’ en hieraan gerelateerd ‘publiek risico’ in hoge mate uiteenlopend zijn geworden, versnipperd, gefragmenteerd. Iedereen lijkt zijn of haar eigen definitie van risico te formuleren.

Een ronde tafel in Zwolle vorig jaar met 17 vooraanstaande risicomanagers in Nederland, bracht 17 definities voort van het begrip risico toen elk van hen werd gevraagd de definitie van risico in eigen woorden te omschrijven. Een eye-opener was dat. Allen spraken een eigen taal. Het moest anders, vonden allen. Maar hoe?

Mijn conclusie was dat deze diversificatie in het gebruik van definities een scherpe en gerichte dialoog tussen instellingen (zakelijk, media, non-profit, overheid en wetenschap) in het publieke domein – de samenleving en de natuurlijke omgeving gezamenlijk – meer dan moeilijk maakt, uitdagend, zo niet onmogelijk. De reden hiervoor is – algemeen beschouwd – de fragmentatie van de wetenschap, de segmentatie van het vakmanschap, de inbreng van adviesbureaus, verzekeringsmaatschappijen, brokers, beleggers en de toenemende macht van de belangenkolommen en de silo’s. Het moet dus anders. Kan dat wel, een eenvoudige algemene definitie? Lees verder “Definities: publieke waarde én publiek risico”

Onzekere veiligheid

Verantwoordelijkheden rondom fysieke veiligheid

Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR) | 2008 + Inge Sebregts, PRIMO interview met cdK Wim van de Donk | 2009

Gezien de kwetsbaarheid van mensen, samenleving en natuurlijke omgeving is een proactieve omgang met onzekerheden vereist. Voorzorg brengt nieuwe verantwoordelijkheden met zich mee voor overheid, bedrijfsleven en burgers en vraagt om nieuwe activiteiten. In dit rapport  adviseert de WRR om het nieuwe voorzorgsbeginsel in de grondwet op te nemen.

Niet zozeer risico’s als wel onzekerheden

De klassieke risicobenadering stuit op grenzen als gevolg van maatschappelijke ontwikkelingen (bijvoorbeeld voedselveiligheid, nieuwe technologieën, klimaatverandering) en voortschrijdend wetenschappelijk inzicht. De samenleving wordt niet zozeer geconfronteerd met risico’s maar met onzekerheden. De omgang met die onzekerheden moet worden georganiseerd.
Lees verder “Onzekere veiligheid”