De wereld van risicomanagement is een bijzondere wereld. Er zijn vele methoden en technieken, softwareprogramma’s, maatstaven, surveys en vooral experts. Het is een ware cloud die boven ons hangt, van concepten, vermeende onzekerheden, onbekendheden, krachten die wij niet kennen, zwarte zwanen, soms ook witte zwanen, van gevaren die als gieren lijken te cirkelen. Soms heb ik het gevoel in een wereld rond te lopen van talismannen, doemdenkers, toekomstvoorspellers, waarzegsters, bezweerders, demagogen, priesters, druïden en predikers die praten over een mogelijke toekomst.
Jack Kruf
De demagogie van onzekerheid is de kaart die wordt gespeeld. Het is business. Jawel. Sterker wereldwijd gaat het grote geld hierin om. Tenminste tot nu toe. Is de kaart van ‘onzekerheid’ in dit bouwwerk wel de juiste? Met COVID-19 gaat alles veranderen en rollen wij vanzelf de kant op van de kennis die we hebben, van top-crisismanagement met geijkte inzichten en methoden, van denken in systemen en ketens, van evenwicht, van het belang van diversiteit, van resilience in haar brede omvatting. Wel zullen wij op zoek moeten om dit echt te vinden, te ontdekken, te cureren en te borgen in onze bestuurlijke systemen.
Peter B. Boorsma, Geert A.M. Haisma en Yvonne Moolenaar1 | 2003
Op grond van het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten van 17 januari 2003 (BBV – dit besluit vervangt vanaf begrotingsjaar 2004 het Besluit comptabiliteitsvoorschriften 1995 (CV95)) zijn gemeenten verplicht om een risicoparagraaf op te stellen en op basis daarvan hun weerstandsvermogen te berekenen. Tevens dienen gemeenten2 aan te geven welk beleid zij voeren ten aanzien van risico’s en het managen ervan. Dat klinkt fraai, maar uit de praktijk blijkt dat veel gemeenten worstelen met de uitvoering van deze verplichtingen. En ook de provinciale toezichthouder heeft haar controlerende taak vaak niet duidelijk omschreven. Lees verder “Gemeentelijk risicomanagement: een empirisch onderzoek”
De complete lezing die gemeentesecretaris Jan-Paul Woudstra* op 13 februari 2019 uitsprak op het RiskCongres Lokaal Bestuur op het Provinciehuis Utrecht.
Hij belichtte de decentralisatie in het sociaal domein als opgave, bezien vanuit de positie van gemeentesecretaris. Welke duiding geef je als secretaris aan zo’n opgave en welke rollen pak je daarin? Hij zoomde in op een aantal dilemma’s in de regio Haaglanden, met name op het gebied van inkoop van Jeugdzorg. Hij stipte de aard van de overheidssturing aan. Woudstra: “We leven in een tijd waarin iedereen het heeft over de samenwerkende overheid die responsief omgaat met initiatieven uit de samenleving. In deze tijdgeest van ‘in verbinding zijn’ geven gemeenten invulling aan de decentralisaties in het sociaal domein. Zo ook in Haaglanden.” Lees verder “Het sociaal domein vraagt om meervoudige sturing”
Veel profit en non-profit organisaties hebben in de afgelopen jaren geïnvesteerd in risicomanagementsystemen. Het is onze observatie dat veel van die inspanningen niet hebben geleid tot bevredigende resultaten voor bestuurders en managers. In dit artikel bespreken wij diverse redenen hiervoor. Ook zetten wij uiteen waarom waardemanagement een beter alternatief is.
Onder ‘waardemanagement’ verstaan wij alle managementactiviteiten gericht op het creëren en behouden van waarde voor de stakeholders. Nadat we zijn ingegaan op oorzaken waarom traditioneel risicomanagement niet werkt, geven we aan wat de kenmerken en voordelen van waardemanagement zijn. We sluiten af met een beknopte schets van de invoering ervan in de praktijk. Lees verder “Stop met risicomanagement, begin met waardemanagement”
Professional Learning & Development (PLD) van de Universiteit Twente en PRIMO Nederland hebben in Enschede op 25 april 2018 een samenwerkingsovereenkomst ondertekend. Doel is te komen tot een gezamenlijke bevordering van effectief risicomanagement en publieke sturing.
Caroline Regtuit en Jack Kruf bezegelen samenwerking tussen PLD Universiteit Twente en PRIMO Nederland.
Caroline Regtuit, zakelijk directeur PLD: “Graag ondersteunen wij vanuit onze kernactiviteiten PRIMO om deze als een erkend platform binnen Nederland voor publiek risicomanagement en goede besturing verder te ontwikkelen. Wij denken eraan om gezamenlijk het onderwijsaanbod te bevorderen door wetenschap, politiek, bestuur, management en vakmanschap daarmee nog beter met elkaar te verbinden. Deze behoefte aan integratie en afstemming delen wij absoluut met PRIMO. Ons aanbod als kennisinstituut past daarbij.”
Jack Kruf, directeur PRIMO Nederland: “Wij erkennen het hoogwaardig en vooral integrale onderwijsaanbod van PLD Universiteit Twente en zijn ervan overtuigd dat dit kan bijdragen aan de bevordering van good public governance en de versterking van publiek risicomanagement in de praktijk. Wij zijn blij met deze samenwerking, omdat deze het eigen aanbod naar onze leden – zijnde gemeenten, waterschappen en provincies – completer maakt door middel van gedegen en toegepaste onderwijskundige ondersteuning enerzijds en wetenschappelijke borging anderzijds.”
PLD Universiteit Twente en PRIMO Nederland stellen hun congressen, communicatiekanalen en netwerk voor elkaar open en bestuderen hoe met een gezamenlijk initiatief de versterking van publiek risicomanagement kan worden bevorderd. De komende maanden worden benut om de agenda van samenwerking nader uit te werken en te verfijnen. Beide organisaties kijken uit naar een vruchtbare samenwerking.
Enschede/Den Haag, 25 april 2018
Professional Learning & Development, Universiteit Twente.
Professional Learning & Development biedt diverse onderwijsprogramma’s voor professionals en managers die werkzaam zijn in zowel de private en publieke sector. Onze studenten worden uitgedaagd over de grenzen van hun vakgebied heen te kijken en dwarsverbanden met andere disciplines te leggen.
PRIMO Nederland
PRIMO (Public Risk Management Organisation) is een onafhankelijke vereniging, die zich richt op kennisdeling inzake besturing van het publieke domein, met name op werkende verbindingen tussen inhoud (strategie en beleid) en besturing/management. Doel daarbij is waardebereiking en risicomitigatie. “We care about good governance”.
Op 16 mei 2016 lanceerde Rotterdam haar Resilience Strategie. De holistische aanvliegroute van nieuwe doelen voor de stad is wat aanspreekt. Het is een nieuw concept van denken, dat geleidelijk aan terrein wint. Rotterdam gaat voor Resilience.
De publieke sturing dient daarmee gelijke tred te houden en afgestemd te zijn, dit om de resilience waar te kunnen maken. Veerkrachtige steden vragen dus ook om meer holistische besturingsconcepten.
Analyse van krachten en tegenkrachten aan de hand van 23 casus
Igno Pröpper, Remco Smulders en Bart Litjens | december 2014
Dit onderzoek is uitgevoerd in opdracht van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties in het kader van het programma Risico’s en Verantwoordelijkheden.
Reageren overheidsinstanties ondoordacht en te krachtig op incidenten of risico’s? Deze vraag leeft bij Kamerleden, bestuurders en ambtenaren. Het gaat hierbij om het goed inschatten van risico’s en voldoende tijd nemen en krijgen om interventies af te wegen. Minstens zo interessant is de vraag of een risico de verantwoordelijkheid van de overheid is. Schieten we meteen in de reflex dat de overheid het moet oplossen of kan de samenleving dat ook gewoon zelf?